Esthetische accumulatie: de sculpturen van Chun Kwang Young in Villa Empain​​​​​​​

In het Brusselse art deco monument Villa Empain is sinds 2010 het Centrum voor dialoog tussen de culturen van het oosten en het westen gevestigd, een initiatief van de Boghossian Stichting. Voor het eerst is er in de Villa een solotentoonstelling te zien, en die is aan de Zuid-Koreaanse kunstenaar Chun Kwang Young (°1944) gewijd.

De sculptuur van Chun Kwang Young, aan het zwembad van Villa Empain. 

De sculptuur van Chun Kwang Young, aan het zwembad van Villa Empain. 

Geduld

Chun Kwang Young maakte al vroeg een brug tussen oost en west toen hij in 1971 een masterdiploma in de Schone Kunsten behaalde in de Verenigde Staten. Zijn werk is dan ook verspreid over de hele wereld. Young begon zijn carrière als schilder, maar focust sinds de jaren negentig op een unieke techniek. Hij maakt namelijk gebruik van hanji, een traditioneel Koreaans papier, dat oorspronkelijk gewonnen wordt uit de hars van moerbeibomen. Het wordt al sinds de negende eeuw in Korea gebruikt voor allerlei doeleinden, zoals verpakkingen, isolatiemateriaal of om op te schrijven.

De combinatie van Koreaans schrift met een kleurenabstractie (vooral in de werken met felle kleuren) die neigt naar Amerikaans abstract expressionisme brengt heel wat kunstgeschiedenis samen en barst dan ook van de energie.

Van de beschreven hanji maakt Young driehoekige pakjes, waarmee hij vervolgens monumentale beschilderde installaties en sculpturen samenstelt. Van op een afstand zijn zijn werken zonder meer indrukwekkend. Van dichterbij valt vooral het detail op. Wat een geduld moet de kunstenaar niet uitgeoefend hebben om, over zijn werk gebukt, het (al dan niet door hemzelf beschreven) papier tot pakjes te vouwen en met touw vast te maken. Bijgevolg vinden Youngs werken, allemaal samengesteld uit honderden hanji-pakjes, een perfect evenwicht tussen vormelijke monumentaliteit en artistieke ambacht.

Een bolvormige sculptuur staat buiten aan het zwembad van Villa Empain. Misschien maakt de hars, waaruit het papier bestaat, de sculptuur bestand tegen weer en wind, misschien is het werk behandeld. Het is in ieder geval een mooie meerwaarde om te zien hoe het water na een regenbui niet door het papier geabsorbeerd wordt, maar glanzend blijft liggen, geduldig wachtend om te drogen in de herfstzon.

 

Brug tussen oost en west

Bijna alle werken in de tentoonstelling dragen de titel Aggregation. Dit heeft misschien te maken met hun samenstelling uit zoveel verschillende kleine onderdelen, maar kan ook slaan op hun accumulatie van stijlen en media. Young slaagt er immers in een eeuwenoude techniek in hippe, frisse en relevante uitvoeringen te gieten. Dit heeft absoluut te maken met het niveau van abstractie en zijn kleurgebruik in het beschilderen van de sculpturen / wandinstallaties.

Chun Kwang Young, Aggregation 15-OC061, 2015.

Chun Kwang Young, Aggregation 15-OC061, 2015.

Soms laat Young zijn werken onbeschilderd. Soms beschildert hij ze gedeeltelijk, met natuurlijke en aardse tinten, of met zwart en grijs. Boeiend is vooral hoe hij kleur gebruikt om optische effecten te bekomen. Hij bewerkt zijn oppervlaktes, die op een meer gedetailleerd niveau toch al een interessante textuur hebben door de hanji-pakjes, zo dat ze gaan lijken op maankraters. Zijn spel met diepte en optische illusie versterkt de spanning tussen de werken op een afstand en van dichterbij, die er toch al was dankzij de detailering. De felle kleurrijke werken zijn in mijn ogen minder interessant, precies omdat ze deze diepte en dit spelelement missen. Wel hebben deze een vrolijker, luchtiger effect, terwijl de werken met aardse kleuren zwaarder lijken, alsof ze ook uit aardse materialen zoals steen, hout of klei zijn vervaardigd, en een donkere toon uitstralen.

Stijlgewijs zijn Youngs werken enorm vervullend. De combinatie van Koreaans schrift met een kleurenabstractie (vooral in de werken met felle kleuren) die neigt naar Amerikaans abstract expressionisme brengt heel wat kunstgeschiedenis samen en barst dan ook van de energie. Die dualiteit tussen oosterse technieken en westers kleurgebruik zorgt er natuurlijk voor dat Young perfect in de visie van Villa Empain als Centrum voor dialoog tussen oost en west past. Chun Kwang Young verzamelt al zijn invloeden in een unieke, perfect harmonieuze en esthetisch verbluffende kruising tussen sculptuur, installatie, schilderkunst, vakmanschap en abstractie, waarin bovendien al deze elementen elkaar versterken in het geheel.

IMG_20170909_110000.jpg