Iziko National Gallery

Iziko National Gallery
 Government Avenue Kaapstad, Zuid-Afrika
 Tijdelijke tentoonstellingen:
 Umhlaba 1913-2013 Commemorating the 1913 Land Act (25.03 > 28.07 2013) 
Dialogues: conversations between 'old' and 'new' (30.08 2012 > 12.04 2013)

Irma SternWilliam Kentridge en Marlene Dumas: drie Zuid-Afrikaanse kunstenaars die ik al kende. De rest van de National Gallery was één grote ontdekkingstocht, waarbij oud en nieuw zonder complexen naast elkaar hangen. Anders dan in een Europees museum is er geen chronologische lijn of grote thematische opbouw, maar een verfrissend samenspel van moderne en oude kunst, foto en schilderij, sculptuur en video. Het houdt je wakker, maar is soms ook een beetje verwarrend.

In de inkomsthal loopt momenteel een fototentoonstelling rond de Land Act die in 1913 ingevoegd werd in Zuid-Afrika: Umhlaba 1913-2013 Commemorating the 1913 Land Act. Honderd jaar geleden besloot men om aan de zwarte bevolking 7% van het land van Zuid-Afrika toe te kennen, terwijl ze 70% van de bevolking vertegenwoordigden. Veel zwarten verhuisden onder dwang naar reservaten. Die reservaten werden later door de overheid 'thuislanden' genoemd. Wat een eufemisme!

De tentoonstelling toont foto's van blanken en zwarten met een focus op hun relatie tot land. De onderschriften maken elke foto opnieuw interessant: Nelson Mandela aan het boksen, een arme witte familie in een hut, mijnwerkers nabij Johannesburg enz. Er zitten echte pareltjes tussen!

Hutten bouwen op traditionele wijze.

Hutten bouwen op traditionele wijze.

Wanneer we verder wandelen komen we in de vaste collectie terecht. Er hangen een heleboel verrassingen, zoals bijvoorbeeld schets(en?) van Rembrandt en een schilderij van Jozef Israels. Er zijn ook Engelse meesters, o.a. Turner en Bailey. Van de Duitsers blijft een expressionistische houtsnede van Karl Smidt-Rotluff me bij.

In de voorlaatste zaal loopt de tentoonstelling Dialogues: conversations between 'old' and 'new'. Het is een nogal letterlijke interpretatie van deze titel. Maar als ik wat verder zoek vind ik voor het paar hiernaast toch een extra laag. Links zien we The Honourable Justice Unity Dow van Pieter Hugos uit 2006. Zuid-Afrika na de apartheid: een zwarte rechter die voor zijn functie gestudeerd heeft. Het olieverfschilderij van Sir Joshua Reynolds rechts toont de Earl of Englington. In tegenstelling tot de  een man die zijn functie kreeg door zijn stand. Een typische postapartheiddialoog tussen blank en zwart met als thema macht.

De andere 'dialogen' waren vaak louter visuele ensembles. Hier en daar een fijne link, zoals een kleur die terugkomt of een thema dat als het ware gespiegeld wordt, maar geen sublieme originaliteit. Dat is jammer, maar misschien verwacht ik dan ook te veel.

Het is duidelijk dat dit een museum is dat nog moet groeien. Er is geen cafetaria of bookshop. In de zalen liep voor een zondagvoormiddag weinig volk. Men lijkt de weg naar dit museum nog niet helemaal gevonden te hebben.

Maar de collectie, die is er. Ik heb een fantastische reeks foto's gezien en kwam buiten met een glimlach. Ze spelen trouwens muziek in de zalen. Gezellig!